Dyskusja na temat przyszłorocznego budżetu państwa wchodzi w kluczową fazę. Rada Fiskalna po raz pierwszy oceniła założenia makroekonomiczne przygotowane przez Ministerstwo Finansów, wskazując na potrzebę ich korekty. Dr Sławomir Dudek, przewodniczący Rady, podkreśla, że dokument wymaga poprawek, szczególnie w zakresie prognozy inflacji, która jego zdaniem jest zbyt optymistyczna.
Rada Fiskalna, działając zgodnie z unijną dyrektywą dotyczącą ram budżetowych, przyjęła metodologię, która zakłada realistyczność prognoz opartych na aktualnych danych. Podstawowym problemem w przedstawionych założeniach jest niedoszacowanie inflacji, co może mieć istotne konsekwencje dla całego budżetu. Ministerstwo Finansów nie uwzględniło wpływu konfliktu w Iranie na prognozy, co samo przyznało.
Choć ministerstwo przedstawiło alternatywny „scenariusz szokowy” z wyższymi cenami ropy, w wersji bazowej założono bardzo niskie ceny surowca, co nie odpowiada rynkowym przewidywaniom. Rząd musi teraz zdecydować, czy uwzględni uwagi Rady Fiskalnej, czy pozostanie przy swojej wizji, tłumacząc przy tym swoje stanowisko.
W opinii Rady wzrost PKB jest akceptowalny, ale jego struktura budzi wątpliwości. Zawarto w nim zawyżony poziom konsumpcji oraz wysokie tempo wzrostu inwestycji bez podziału na publiczne i prywatne. Takie dane mogą wpływać na dochody z VAT i realizm budżetowy.
System „comply or explain” przyjęty przez Polskę oznacza, że Ministerstwo Finansów ma dwa miesiące na odpowiedź na opinie Rady. Jak podkreśla dr Dudek, brak symetrii w czasie przygotowywania opinii oraz odpowiedzi może wpływać na efektywność całego procesu.
Rada Fiskalna, nowo utworzona instytucja, stoi przed wyzwaniem efektywnej współpracy z rządem. Istotną rolę odegra tu komunikacja społeczna, która może „przesunąć debatę publiczną” i wpłynąć na odpowiedzialność fiskalną polityków.
Tematem wzbudzającym napięcia jest również stabilizująca reguła wydatkowa, rozmontowana podczas pandemii Covid-19. Rada zauważa, że obecna sytuacja finansów publicznych w Polsce jest niepokojąca, z deficytem sektora publicznego przewyższającym większość państw UE.
Proces konsolidacji finansów publicznych, podkreśla dr Dudek, jest konieczny, aby uniknąć sytuacji podobnej do Rumunii, gdzie rząd musiał podjąć bolesne reformy. Bez odpowiednich działań polityków, nie uda się osiągnąć długofalowej stabilności budżetowej, co może skutkować poważnymi konsekwencjami w przyszłości.
Dodaj komentarz