Rząd podnosi podatki dla fundacji rodzinnych: co to oznacza?

Od 2027 roku fundacje rodzinne w Polsce będą objęte wyższym podatkiem. Rząd skierował do Sejmu projekt ustawy, który zwiększa stawkę podatku od wypłat z fundacji z 15 do 19 procent. Planowane zmiany obejmują również opodatkowanie sprzedaży majątku wniesionego do fundacji przed upływem dwóch lat, a także zamykają pewne luki wykorzystywane do unikania opodatkowania.

Fundacje rodzinne zostały wprowadzone w 2023 roku jako narzędzie do płynnego przekazywania firm i majątków na kolejne pokolenia, zapewniając korzystne warunki podatkowe. Jednak nowe regulacje będą miały wpływ na dużą liczbę fundacji, które zgromadziły dochody zwolnione od podatku o wartości 15,27 mld zł. Szacuje się, że przy opodatkowaniu tych dochodów stawką 19 procent państwo mogłoby uzyskać dodatkowe 2,9 mld zł.

Ustawa, która weszła w życie w maju 2023 roku, była już kilkakrotnie nowelizowana. Nowy projekt budzi kontrowersje, ponieważ podważa zaufanie przedsiębiorców do stabilności prawnej. Dotychczasowe zmiany wprowadzane były w szybkim tempie, co budzi wątpliwości dotyczące przewidywalności systemu dla długoterminowych inwestycji.

Ministerstwo Finansów, które stoi za inicjatywą uszczelnienia systemu, uzasadnia zmiany koniecznością walki z nadużyciami. W ostatnich latach zidentyfikowano przypadki, w których fundacje były używane do unikania opodatkowania poprzez szybkie transakcje sprzedaży udziałów czy nabywanie nieruchomości jedynie w celach zwolnienia podatkowego.

Z drugiej strony, właściciele fundacji wyrażają zaniepokojenie tym, jak częste i niespodziewane zmiany mogą wpłynąć na ich strategie zarządzania majątkiem. Obecne regulacje zniechęcają do długoterminowego planowania, gdyż fundacje muszą mierzyć się z niepewnością prawną.

Na rynku fundacji rodzinnych w Polsce widoczna jest także asymetria pomiędzy czasem potrzebnym na wpisanie fundacji do rejestru a tempem zmian legislacyjnych, co stanowi dodatkową trudność dla przedsiębiorców liczących na stabilność prawną.

Według ekspertów istnieje możliwość wprowadzenia reform bez rezygnacji z żadnego uszczelnienia, ale potrzebna jest większa przewidywalność w zakresie opodatkowania. Fundacje rodzinne mają potencjał, by stać się ważnym elementem sukcesji majątku rodzinnego w Polsce, o ile zapewniona będzie stabilność prawna i możliwość planowania w szerszej perspektywie czasowej.