Rząd przyjął projekt ustawy przewidującej dopłaty z budżetu państwa do składek na ubezpieczenia emerytalne i zdrowotne dla artystów, którzy spełniają określone kryteria dochodowe. Decyzję o przyznaniu wsparcia ma podejmować specjalna komisja. Inicjatywa wywołała różnorodne reakcje społeczne, w tym wiele głosów krytyki. Minister kultury Marta Cienkowska, mimo negatywnych opinii, broni pomysłu, argumentując jego potrzebę dla rozwoju kultury.
W dyskusji na ten temat pojawiły się głosy polityków oraz ekspertów związanych ze sztuką. Jaś Kapela z Polski 2050 wyraził poparcie dla projektu, choć przyznał, że sam nie spełnia kryteriów dochodowych. Zwrócił uwagę na dysproporcję zarobków między pracownikami fizycznymi a artystami wykonującymi pracę intelektualną.
Podczas programu na kanale „Nam Zależy” rozmawiali m.in. Wojciech Siryk, Mikołaj Pisarski i prof. Mateusz Machaj. Pisarski, zajmujący się malarstwem miniaturowym, podkreślił, że sztuka powinna być finansowana przez rynek lub mecenat prywatny, a nie z podatków. Zauważył, że trudno jest obiektywnie ocenić, która sztuka zasługuje na dofinansowanie, a przykład Vincenta van Gogha pokazuje, jak niebezpieczne mogą być decyzje urzędnicze w tym zakresie.
Prof. Machaj stwierdził, że finansowanie sztuki z budżetu nie oznacza deprecjonowania jej wartość kulturowej. Zwrócił uwagę, że kultura często łączy się z komentarzem społecznym i politycznym, co czyni kwestię dofinansowania kontrowersyjną. Dodał, że ingerencja państwa w decyzje artystyczne budzi jeszcze większe napięcia i nie różni się znacząco od wspierania prywatnych przedsiębiorstw z budżetu państwa.
Wojciech Siryk podkreślił, że sprzeciw wobec państwowego finansowania nie oznacza przeciwieństwa wobec działalności kulturalnej jako takiej. Problemem jest wprowadzenie nieuczciwych mechanizmów dotacji, które faworyzują jednych artystów kosztem innych. Zdaniem Siryka, uczciwe byłoby, gdyby nikomu nie przyznawano wsparcia, co wyrównałoby szanse wszystkich działających na rynku twórców.
Kwestią pozostaje, jak definiować artefakty artystyczne warte wsparcia oraz kto miałby o tym decydować. Jak pokazuje dyskusja, cała inicjatywa wywołała szeroką debatę publiczną, ujawniając różnorodne opinie na temat roli państwa w finansowaniu kultury.
Dodaj komentarz