Startup Firebird, założony w San Francisco, otworzył w sierpniu 2026 roku centrum danych w miejscowości Hrazdan, położonej nieopodal stolicy Armenii – Erywania. Inwestycja, mająca osiągnąć do 2027 roku moc 300 megawatów, ma pomieścić ponad 70 tysięcy zaawansowanych chipów Nvidii, co uczyniłoby go jednym z największych centrów obliczeniowych w Europie. Jednocześnie, obiekt ten odegrał kluczową rolę w historycznym porozumieniu pokojowym pomiędzy Armenią a Azerbejdżanem.
Porozumienie zawarte między premierem Armenii, Nikolem Paszynianem, a prezydentem Azerbejdżanu, Ilhamem Alijewem, przewiduje stworzenie Trasy Trumpa dla Międzynarodowego Pokoju i Dobrobytu (TRIPP). Ma to być korytarz transportowy przez Armenię, który połączy Azerbejdżan z jego eksklawą Nachiczewan, sąsiadującą z Turcją. Jak podkreśla rzecznik Departamentu Stanu USA, inicjatywa ta ma za zadanie wzmocnić regionalne bezpieczeństwo i dobrobyt, zwiększając jednocześnie możliwości handlowe Stanów Zjednoczonych.
Wyjątkowa jest także rola firmy Nvidia, która zabezpieczając dwukrotnie więcej procesorów dla projektu Firebird niż USA zgodziły się sprzedać innym partnerom, przyczyniła się do nowego otwarcia w relacjach dyplomatycznych na Kaukazie. Rzecznik Nvidii zaznaczył, że Armenia posiada dynamicznie rozwijający się ekosystem innowacji oraz wyjątkowe talenty techniczne, co od dawna motywowało firmę do inwestowania w tym kraju.
Relacje Armenii z Nvidią sięgają 2019 roku, a przełomowym momentem było przeniesienie zespołu inżynierów z Rosji do Erywania w 2022 roku, co ugruntowało obecność Nvidii w regionie. Inicjatywy te wspierał CEO Nvidii, Jensen Huang, którego wizyta w Armenii w 2023 roku pomogła w realizacji projektu Firebird.
Decyzja o budowie centrum danych w Armenii nie była łatwa, zważywszy na obawy administracji Bidena o potencjalne ryzyka technologicznego eksportu. Obawy te doprowadziły do wprowadzenia licencji eksportowych na zaawansowane technologie AI dla ponad 40 krajów, w tym Armenii. Ta z kolei zobowiązała się ograniczyć eksport elektroniki do Rosji, co było podkreślane przez Paszyniana jako konieczność uniknięcia zachodnich sankcji.
Centrum w Hrazdan zapewnia około jednej piątej swojej mocy na potrzeby lokalne, wspierając sektor publiczny i startupy, a resztę przeznaczono dla międzynarodowych klientów, takich jak Perplexity AI. Jak zauważył wiceprezydent JD Vance, zaplecze technologiczne wdrożone w Armenii jest wyjątkowe i niedostępne w wielu innych krajach, co podkreśla strategiczne znaczenie tej inwestycji dla regionu.
Dodaj komentarz