Komisja Europejska rozważa wprowadzenie zmian w systemie unijnej ochrony tymczasowej dla obywateli Ukrainy. Wariant ten zakłada możliwość wykluczenia z systemu niektórych Ukraińców, co wynika z przedłużenia obecnych rozwiązań na kolejny rok. Z nieoficjalnych informacji wynika, że Polska wspiera ideę wykluczenia ukraińskich mężczyzn w wieku poborowym z tej ochrony.
Pierwsze rozmowy na ten temat odbędą się w Luksemburgu podczas posiedzenia ministrów spraw wewnętrznych UE. Polskę będzie reprezentował wiceszef MSWiA Maciej Duszczyk. Planowane dyskusje mają jedynie na celu zorientowanie się w nastrojach poszczególnych stolic bez podejmowania ostatecznych decyzji.
Mechanizm tymczasowej ochrony pochodzi z unijnej dyrektywy, dającej osobom korzystającym z tego rozwiązania prawo do legalnego pobytu, pracy oraz edukacji w krajach członkowskich. Uruchomiony został w 2022 roku po rosyjskiej inwazji na Ukrainę. Aktualnie przewiduje się jego wygaśnięcie do marca 2027 roku. KE jednak już pracuje nad nowym przedłużeniem, które również przewiduje zmiany.
Dokument, który PAP widziała, ujawnia, że zmiany miałyby być odpowiedzią na „obawy wyrażane przez kilka państw członkowskich” dotyczące zmieniającego się profilu uchodźców oraz potrzeb Ukrainy w zakresie odbudowy i obrony. Nowe podejście wiąże się jednak z szeregiem wyzwań, jak konieczność przestrzegania zasady niedyskryminacji, wzrost presji na krajowe systemy azylowe oraz ryzyko różnorodnych praktyk w poszczególnych krajach UE.
Unijny dyplomata wskazał, że nie ma zasadniczego sprzeciwu wobec ograniczeń proponowanych na kolejny rok. Zauważył również, że kwestia ukraińskich mężczyzn poborowych jest przedmiotem zainteresowania Kijowa. Kluczowym wyzwaniem będzie weryfikacja, jak postępować z osobami, które utracą prawo do ochrony.
W międzyczasie Polska wdrożyła nowe zasady ochrony dla obywateli Ukrainy. Od marca wymagane jest, by w ciągu 30 dni od wjazdu złożyć wniosek o ukraiński PESEL, w przeciwnym razie traci się prawo do ochrony.
Obecnie w Unii z ochrony tymczasowej korzysta około 4,33 mln Ukraińców, z największym odsetkiem w Niemczech, Polsce i Czechach. Na koniec marca 2026 roku relacja liczby osób korzystających z ochrony do liczby ludności była najwyższa w Czechach.
Dodaj komentarz