Badanie przeprowadzone przez Politechnikę Wiedeńską ukazuje istotny problem dla Europy Środkowo-Wschodniej, z Polską na czele: rynek nieruchomości charakteryzuje się niską dostępnością przy znacznie wyższych cenach mieszkań zbliżających się do średniego poziomu europejskiego. Mimo że dochody pozostają znacznie niższe, Polska została wyróżniona jako kraj, gdzie zakup mieszkania jest wyjątkowo trudny.
Analiza obejmowała ponad 22 miliony ofert w 31 krajach, wykazując, że problem ten nie jest wyłącznie polską domeną. 44% Europejczyków mieszka na obszarach, gdzie standardowa powierzchnia finansowana za pomocą 30-letniego kredytu hipotecznego nie przekracza 50 m². W miastach sytuacja jest jeszcze bardziej napięta – 59% mieszkańców miast może pozwolić sobie jedynie na mieszkania poniżej 50 m².
Model badawczy opiera się na ekwiwalentnym dochodzie rozporządzalnym, który wskazuje, jak dużą powierzchnię można nabyć, przeznaczając jedną trzecią dochodu na kredyt. Tym samym pokazuje on raczej regionalne różnice w dostępności niż konkretne możliwości dla poszczególnych osób, nie uwzględniając choćby wkładu własnego.
Kontekst polski dodatkowo komplikuje fakt, że wiele nieruchomości nie jest obciążonych kredytem hipotecznym. Zrozumiałe jest więc, że trudna sytuacja na rynku dotyczy głównie nowych nabywców. Ekspertka Lendi Home, Izabela Żygadło, podkreśla różnice pomiędzy możliwościami osób posiadających już nieruchomość a tych, które starają się o pierwsze mieszkanie. Konieczność kompromisów, takich jak mniejszy metraż czy zmiana lokalizacji, często staje się nieunikniona.
Z danych Eurostatu wynika, że 33,7% Polaków żyje w przeludnionych warunkach, co jest niemal dwukrotnie wyższym odsetkiem niż w całej Unii Europejskiej. Sam fakt posiadania nieruchomości nie oznacza, że jest ona adekwatna do potrzeb gospodarstwa domowego.
Mapa dostępności mieszkań wskazuje na kluczową konieczność równoważenia trzech czynników: metrażu, lokalizacji i standardu. Mechanizm ten działa w całej Europie, od Niemiec po Hiszpanię. W Polsce oddalanie się od najdroższych części dużych miast może wpłynąć na możliwości kupującego.
Wnioski z badania są jasne: najważniejszym pytaniem nie jest „ile kredytu mogę dostać?”, ale „jaką ratę jestem w stanie spłacić?”. Klienci powinni najpierw określić swój budżet, a potem dostosować go do realiów rynkowych. Żaneta Chryczyk z Lendi sugeruje, że istotne jest dopasowanie oczekiwań do rzeczywistego budżetu, co często oznacza rezygnację z pierwotnych założeń.
Badanie Politechniki Wiedeńskiej pomaga zrozumieć, że trudno jest dziś wejść na polski rynek mieszkaniowy. Waga relacji między lokalnymi zarobkami a cenami nieruchomości jest decydująca i stawia nowych nabywców przed poważnymi wyzwaniami, zwłaszcza w kontekście zgromadzenia dodatkowych środków na wkład własny.
Dodaj komentarz