Amerykańska armia coraz częściej posiłkuje się badaniami wariografem, by wykrywać źródła wycieków informacji do mediów, szczególnie dotyczących konfliktów na Bliskim Wschodzie. Dowódcy mogą zasugerować żołnierzom, aby dobrowolnie poddali się takim testom, obiecując w zamian różne przywileje. Mimo że badania te nie są obowiązkowe, wprowadziły niepokój i konsternację w szeregach wojskowych.
Według źródeł w amerykańskiej armii, próbki wykrywacza kłamstw są stosowane jako narzędzie do zachęcania żołnierzy. Chociaż badanie jest dobrowolne, sugeruje się, że jego poddanie może zwiększyć zaufanie i oferować atrakcje zawodowe, takie jak udział w prestiżowych szkoleniach Ranger School czy Pathfinder School.
Zdaniem ekspertów wojskowych, takie działania są próbą zastraszenia i mogą podważyć zaufanie żołnierzy do przywództwa politycznego. Prof. Maciej Milczanowski komentuje, że wykorzystanie wariografów może zranić kluczowe elementy zaufania między żołnierzami a ich dowódcami. Zwraca uwagę na kwestie etyczne i proceduralne, podkreślając, że choć badania wariografem są dopuszczalne, ich wyniki nie mają wartości dowodowej w postępowaniach sądowych.
Z prawnego punktu widzenia, badania takie są możliwe w procesie rekrutacji czy przyznawania certyfikacji bezpieczeństwa, ale powinny być stosowane wyłącznie, gdy istnieją ku temu konkretne powody. Proces badawczy bywa długi i szczegółowy, a jego celem jest przede wszystkim wywarcie presji na badanego, co zazwyczaj skutkuje ujawnieniem informacji przez żołnierza.
Milczanowski podkreśla, że perspektywa zdobycia przywilejów w zamian za zgodę na badanie nie znajduje pokrycia w żadnych przepisach. Choć formalnie odmowa badania nie ma skutków prawnych, istnieje prawdopodobieństwo, że będzie miała wpływ na dalszą karierę wojskową.
Badania wariografem jako narzędzie zastraszania, a nie środków detekcyjnych, budzi etyczne wątpliwości i może prowadzić do dalszego osłabienia zaufania wewnątrz armii amerykańskiej, co w dłuższej perspektywie może mieć katastrofalne skutki.
Dodaj komentarz