Prezydent złożył w Sejmie projekt ustawy powołujący Polski Fundusz Inwestycji Obronnych, finansowany z zysków Narodowego Banku Polskiego (NBP). Projekt spotkał się jednak z krytyką Europejskiego Banku Centralnego (EBC). EBC wskazuje, że korzystanie z zysków banku centralnego na finansowanie wydatków publicznych, takich jak modernizacja sił zbrojnych, stoi w sprzeczności z unijnymi regulacjami.
Zgodnie z opinią EBC, art. 123 Traktatu zabrania bankom centralnym finansowania publicznych zobowiązań, głównie dlatego, że tego typu działanie mógłby ograniczać ich zdolność do realizacji podstawowych funkcji. Projekt ustawy przewiduje finansowanie Funduszu poprzez transfery z rocznego zysku NBP, co zdaniem EBC może stanowić obejście wspomnianego zakazu.
Sprzedaż rezerw złota NBP, mająca wygenerować dodatkowe zyski, które trafiłyby do Funduszu, również stoi pod znakiem zapytania. EBC podkreśla, że takie działania mogą osłabić zdolność NBP do utrzymania odpowiedniego poziomu rezerw koniecznych do realizacji jego zadań w ramach Europejskiego Systemu Banków Centralnych (ESBC).
EBC zwraca również uwagę na finansowy wymiar zasady niezależności banków centralnych. Przekazywanie zysków do Funduszu bez uprzedniego pokrycia skumulowanych strat i utworzenia odpowiednich rezerw finansowych naruszałoby tę zasadę. Tymczasem ustawy obligują NBP do spłaty pożyczek za pomocą środków z Funduszu, co w sytuacji niewystarczających zysków, mogłoby znacząco utrudnić bankowi budowanie niezbędnego kapitału rezerwowego.
W kontekście tego sporu zasadne staje się pytanie o możliwość efektywnego finansowania polityki obronnej bez naruszania unijnych reguł oraz o rolę banków centralnych w wspieraniu tego typu działań. Temat budzi kontrowersje zarówno na forum krajowym, jak i europejskim. To istotny przykład wyzwań stojących przed polityką budżetową i niezależnością finansową w kontekście rosnących potrzeb bezpieczeństwa narodowego.
Dodaj komentarz