Pod powierzchnią trzech europejskich krajów ukrywa się gigantyczny podziemny skarbiec – największy w Europie rezerwuar wód gruntowych, zaopatrujący ponad 5 milionów ludzi w wodę pitną. Niedawne badania wykazały poważne problemy związane z zanieczyszczeniem tych wód, które są niemal całkowicie skażone pestycydami, lekami oraz tzw. „chemikaliami wiecznymi”. Eksperci zwracają uwagę na efekt koktajlu, wskazując na ogromne zagrożenie dla zdrowia i środowiska.
Rezerwuar wodny, rozciągający się od Frankfurtu nad Menem przez Strasbourg do Bazylei w Szwajcarii, ma kluczowe znaczenie dla regionu. Liczący około 300 kilometrów długości, może pomieścić aż 150 miliardów metrów sześciennych wody, co odpowiada 60 milionom olimpijskim basenom. Zasila Górny Ren oraz wiele terenów podmokłych, będąc jednocześnie domem dla wielu unikalnych gatunków flory i fauny, m.in. skorupiaka Parabathynella baden-wuerttembergensis.
W porównaniu do podziemnych Jezior Bodeńskich, ten rezerwuar jest zasobniejszy, co czyni go jednym z najważniejszych źródeł wody pitnej na kontynencie. Niestety, badanie Ermes-II z czerwca 2025 roku ujawniło zanieczyszczenia w 96 proc. badanych punktów monitoringu. Wśród najczęściej występujących zanieczyszczeń zidentyfikowano pestycydy, pozostałości leków oraz syntetyczne chemikalia przemysłowe, takie jak PFAS – substancje per- i polifluoroalkilowe, znane jako „chemikalia wieczne”.
Szczególnie niepokojące są wyniki dotyczące kwasu trifluorooctowego, określanego jako „ostateczny PFAS”. Te trwałe związki chemiczne są szeroko stosowane w przemysłach takich jak elektronika, produkcja farb, motoryzacja i kosmetyki, a ich obecność wzmacnia efekty toksyczne innych substancji znajdujących się w wodach rezerwuaru. Efekt koktajlu, polegający na wzajemnym potęgowaniu się toksycznych właściwości różnych substancji, stanowi dodatkowe zagrożenie.
Eksperci podkreślają konieczność podjęcia międzynarodowej współpracy w celu ochrony tego kluczowego źródła wody. Niezbędne są także zdecydowane działania zmierzające do ograniczenia stosowania szkodliwych chemikaliów w rolnictwie i przemyśle, aby zapobiec dalszej degradacji jakości wód gruntowych w Europie. To niebezpieczeństwo wymaga pilnych i skoordynowanych działań na rzecz ochrony zdrowia ludzi oraz środowiska naturalnego.
Dodaj komentarz