W jeziorze Loch Bhorgastail w Szkocji archeolodzy dokonali odkrycia, które rzuca nowe światło na starożytne cywilizacje Wielkiej Brytanii. Badania ujawniły istnienie sztucznej wyspy, której wiek sięga ponad 5000 lat, czyniąc ją starszą niż słynne Stonehenge. To niezwykłe osiągnięcie archeologów z Uniwersytetu w Southampton oraz Uniwersytetu w Reading otwiera nowe perspektywy naukowe.
Pod drewnianą i kamienną strukturą ukryta jest wielowarstwowa platforma o średnicy około 23 metrów, która została zbudowana z drewna i chrustu. Wykorzystując zaawansowane techniki, takie jak stereofotogrametria, naukowcy stworzyli model 3D wyspy, pozwalający zajrzeć zarówno nad, jak i pod powierzchnię wody. Przełomowe odkrycia ukazują szczegóły konstrukcji kranoga, jak nazywa się te starożytne wyspy na jeziorach Szkocji i Irlandii.
Badania radiowęglowe określiły, że pierwsza faza budowy wyspy miała miejsce między 3500 a 3300 rokiem p.n.e. W epoce brązu dodano kolejne elementy, a w epoce żelaza obiekt był dalej rozbudowywany. Archeolodzy uważają, że wyspa mogła służyć nie tylko jako siedlisko, ale również pełnić funkcję rytualną lub społeczną, co potwierdzają znalezione fragmenty neolitycznej ceramiki.
Jezioro Loch Bhorgastail kryje także zatopioną kamienną groblę prowadzącą do wyspy, co sugeruje zmiany poziomu wody na przestrzeni wieków. Budowa takich zaawansowanych struktur wskazuje na wysoki poziom organizacji i współpracy społeczności z tamtych czasów.
Jednym z wyzwań badawczych było zdokumentowanie odkryć w płytkich wodach, co skłoniło zespół do opracowania nowej metody fotografii podwodnej. Wykorzystano do tego dwie wodoodporne kamery zamocowane na specjalnej ramie, co umożliwiło uzyskanie dokładnych, trójwymiarowych obrazów w trudnych warunkach.
Odkrycie na Loch Bhorgastail jest dowodem na niezwykłe zdolności inżynieryjne i społeczne dawnych cywilizacji, stanowiąc istotny wkład w nasze zrozumienie życia ludzi sprzed tysiącleci.
